Prezentowana praca nie ma wyłącznie naukowego charakteru i celu, a jej autor stara się nie narzucać czytelnikowi swojego sposobu myślenia o pograniczu polsko-niemieckim jako zmieniającej się przez kolejne dziesięciolecia przestrzeni. Dokładniej zaś ujmując: podawane fakty mają charakter źródłowy, ale ich interpretacja jest już indywidualną opinią piszącego tekst. Nie powinno więc dziwić, że w wielu miejscach narracja autora ma eseistyczny charakter, odbiegający nieco od naukowego języka.
Powojenne pogranicze polsko-niemieckie jest ciekawym obszarem badawczym dla wielu dyscyplin naukowych, głównie ze względu na przeplatanie się tu transgranicznych interesów dwóch państw z różnych obszarów życia z bliższej i dalszej przeszłości.
Niemała grupa osób zajmujących się pograniczem polsko-niemieckim wydobywa w swoich badaniach jego specyfikę i dostrzega dokonujące się tu przemiany właściwie w każdym obszarze życia. Wskazują przy tym na różniące się od siebie etapy polsko-niemieckiego sąsiedztwa po II wojnie światowej zarówno związane z sytuacją międzynarodową, jak i wewnątrz Wschodniego Bloku.
Większość z tych etapów znalazła odzwierciedlenie w niniejszej publikacji, przedstawiona została jednak w syntetyczny sposób bez wchodzenia w zbyt szczegółową narrację.
